Expert (ภูมิปัญญา/ปราชญ์)
Biogang Database

Expert (ภูมิปัญญา/ปราชญ์)

นางมะลิ โคตรปัจจิม

ชื่อผู้รู้/ปราชญ์: นางมะลิ

นามสกุลผู้รู้/ปราชญ์: โคตรปัจจิม

วันเกิดผู้รู้: 5 ก.ค. 93

หมวดหมู่ภูมิปัญญา: ด้านหัตถกรรม

ภูมิปัญญาที่เชี่ยวชาญ: เสื่อกกลายขิด ลายพื้นบ้าน

รายละเอียด

อุปกรณ์การทอเสื่อกก

 วัสดุที่ใช้ในการผลิตเสื่อกกมีดังนี้คือ
-เส้นกก
-เส้นเอ็น หรือ เชือกในร่อน เชือกปอปั่นขนาดเล็ก
-สีย้อมกก
-มีดจักกก ต้องเป็นมีดปลายแหลมขนาดเล็ก
-อุปกรณ์ในการย้อมสี เช่นเตา ปี๊บ
-อุปกรณ์ในการทอเสื่อ เช่น ฟืม ไม้พุ่งกก


วิธีการทอเสื่อกก

 
ขั้นตอนที่ 1  การสอยต้นกก

            1.  ตัดต้นกกสด

            2.  คัดเลือกต้นกกที่มีขนาดเท่ากันไว้ด้วยกัน

            3.  นำต้นกกที่คัดแล้วมาสอยเป็นเส้นเล็กโดย

ใช้มีดปลายแหลมคม(มีดแกะสลัก)

            4.  นำเส้นกกที่สอยแล้วมาผึ่งแดด ให้แห้ง

(ถ้าเป็นไปได้ต้องเป็นแดดที่กล้าจัด)

            5.  นำเส้นกกสอยที่ตากแห้งแล้วมากมัดเป็นมัดๆ
รอการย้อมสี

ขั้นตอนที่ 2  การย้อมสี

            1.  เลือกซื้อสีสำหรับย้อมกกสี่ต่าง ๆ ที่มีสีสันสวยงาม  เช่น สีแดง  สีชมพู  สีเหลือง  สีม่วง   สีดำ  สีเขียว                  

 เป็นต้น

            2.  ก่อไฟโดยไฟที่ใช้ต้องสม่ำเสมอ

            3.  นำปี๊ป หรือกระทะใส่น้ำพอประมาณท่วมเส้นกกนำมาตั้งบนเตารอให้น้ำเดือด

            4.  พอน้ำเดือดก็นำสีที่เลือกมาเทลง

            5. นำเส้นกกที่คัดเลือกแล้วลงย้อมจนเพียงพอที่จะใช้ในการทอ

            6.  นำเส้นกกที่ย้อมสีแล้วลงล้างในน้ำเปล่าแล้วนำไปตากแดดที่จัดจนแห้ง

            7.  นำเส้นกกที่ย้อมสีตากแห้งแล้วมากเก็บมัดรวมกัน โดยแยกเป็นสี แต่ละสี


ขั้นตอนที่  3  การทอเสื่อกกลายขิด  ลายพื้นบ้านและลายบา

            1.  กางโฮงที่ทำสำเร็จรูปแล้วมากาง  (โฮงที่ใช้ขนาดทอคนเดียว)

            2.  นำเชือกในลอนสำหรับทอเสื่อมาโยงใส่ฟืมจนเสร็จ

            3.  ฟืมที่ใช้ต้องมีขนาดเท่ากับเส้นกกและฟืมแต่ละฟืมก็อาจจะใช้ทอลายไม่เหมือนกัน

4.  นำเส้นกกที่ย้อมสีตามจนแห้งแล้วนำมาทอเสื่อลายขิดตามต้องการซึ่งมีหลายลายด้วยกัน                  ดังจะแสดงในรูปภาพ

5.  นำเส้นกกที่สอยและย้อมสีแล้วเลือกว่าจะใช้สีใดบ้างที่จะทอเสื่อ

            6.   เลือกลายแล้วเริ่มทอจนเป็นแผ่น

            7.  พอทอเสร็จก็ตัดแล้วหลังจากนั้นก็นำไปตากแดดเพื่อให้สีไม่ออก

            8.  หลังจากนั้นก็นำมาเก็บในที่ร่ม



อาชีพผู้รู้/ปราชญ์ แม่บ้าน

ข้อมูลอื่นที่ฉันรู้

การแปรรูปผลิตภัณฑ์จากเสื่อกกลายต่าง ๆได้ 

            1.  เสื่อที่พิมพ์แล้วนำมาเย็บต่อเป็นผืนโดยใช้จักรเย็บ

            2.  ออกแบบผลิตภัณฑ์ 

                        2.1  ออกแบบกระเป๋าต่างๆ

                        2.2  ออกแบบที่รองจาน

                        2.3  ออกแบบที่รองถาด

                        2.4  ออกแบบที่รองโต๊ะ

                        2.5  ออกแบบที่แขวนฝาผนัง

                        2.6  ออกแบบกล่องใส่กระดาษทิชชู

                        2.7  ออกแบบที่รองแก้ว

            3.  นำกระดาษแข็งที่เตรียมไว้แล้วมาตัดแบบตามที่ออกแบบ

            4.  นำเสื่อที่ทอไว้แล้วมาตัดตามแบบที่ออกไว้

            5.  นำเสื่อที่ตัดเอาไว้ตามแบบแล้วนำมาเย็บเป็นผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ ที่ได้ออกแบบเอาไว้



แหล่งที่มาของข้อมูล: https://sites.google.com/site/poypoypoyza777/xupkrn-kar-thx-seux-kk

คำช่วยค้นหา: เสื่อลายขิด พิชิตโลกร้อน
จำนวนคนถูกใจ
รูปภาพเพิ่มเติม
ที่อยู่
ที่อยู่: 150 ม.7 บ้านศรีผดุง
ตำบล: ศรีสุทโธ
อำเภอ: บ้านดุง
จังหวัด: อุดรธานี
รหัสไปรษณีย์: 41190
โทรศัพท์: 0862214933
แสดงความคิดเห็น (ต้องการแสดงความคิดเห็น กรุณา log-in)